Produkcje własne OBEP IPN Gdańsk
Projekcje filmów dla zorganizowanych grup, po uprzednim zgłoszeniu telefonicznym: Justyna Skowronek, tel.: 0/58 660-67-61, justyna.skowronek@ipn.gov.pl
Film dokumentalny „Pamiętajcie Grudzień...”
Dokument jest opowieścią o kilku dniach grudniowego zrywu roku 1970 na Wybrzeżu Gdańskim oraz o pomijanych dotąd w literaturze historycznej i publicystyce konsekwencjach Grudnia – aż do roku 1980.
Autorzy filmu wykorzystali wiele nieznanych dotąd zdjęć i dokumentów ze zbiorów IPN. Oryginalne materiały dokumentalne (filmowe i fotograficzne) oraz relacje świadków współgrają ze scenami rekonstrukcji historycznych w wykonaniu Trójmiejskiej Grupy Rekonstrukcji Historycznych. Grudzień wspominają: Andrzej Gwiazda (uczestnik szturmu na siedzibę KW PZPR w Gdańsku), Arkadiusz Rybicki (w 1970 uczeń zatrzymany przez MO) oraz Adam Gotner (postrzelony w Gdyni sześcioma kulami przez wojsko).
Film ma charakter edukacyjny – przeznaczony jest dla młodych ludzi, uczniów, ale jednocześnie też dla tych, którzy Grudzień znają z własnych doświadczeń. Interesujące dla nich będą zwłaszcza kulisy wielkiej esbeckiej operacji „Jesień ‘70”, rozpoczętej w grudniu 1970 a zakończonej w lutym 1978 r., której celem było zduszenie pamięci Grudnia.
Film na zamówienie Biura Edukacji Publicznej IPN Oddział Gdańsk zrealizowała Akademicka Telewizja Edukacyjna Uniwersytetu Gdańskiego. Scenariusz i reżyseria: Janusz Marszalec; Zdjęcia: Marcin Jamrógiewicz i Sławomir Witek; Montaż: Marcin Jamrógiewicz; Muzyka: Piotr Szerszeń.
Film dokumentalny „Rozpoznawać – Wykrywać – Zapobiegać. Pod okiem bezpieki. SB 1956-1989 ”
Film dotyczy metod pracy służb specjalnych PRL w latach 1956-1989. Wykorzystano materiały ze zbiorów AIPN, Archiwum Państwowego w Gdańsku, Fundacji Centrum „Solidarności” oraz z archiwów prywatnych. Realizacji technicznej filmu, podjęła się Akademicka Telewizja Edukacyjna Uniwersytetu Gdańskiego. Podczas prezentacji na ekranie pojawiają się fragmenty nieznanych, nigdy nie pokazywanych publicznie filmów „operacyjnych” oraz filmów instruktażowych SB, fragmenty różnego typu dokumentów esbeckich oraz zdjęcia wykonane „operacyjnie” z ukrytych kamer.
***
DKF „Co TY Wiesz o PRL?!”
dla młodzieży szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych
oraz nauczycieli przedmiotów humanistycznych
EDYCJA 2008 „PAŃSTWO, KTÓRE CZUWA”
Edycja Elbląg: 
Miejsce: Centrum Kultury „Światowid”, Pl. K. Jagiellończyka 1, Elbląg – środa, godz. 12.00
Koszt: karnet na 7 projekcji 30 zł, pojedyncze pokazy 5 zł.
Zgłoszenia uczestników: Magdalena Czarnocka, Jędrzej Rusiński, tel.: 055/ 611-20-83, magdalena.czarnocka@swiatowid.elblag.pl; jedrzej.rusinski@swiatowid.elblag.pl
Edycja Gdynia:
Miejsce: Klub Filmowy „Żyrafa”, Gdynia ul. Waszyngtona 1 (koło klubu UCHO i stoczni remontowej NAUTA) – czwartek, godz. 12.00
Wstęp: bezpłatny.
Zgłoszenia uczestników: Kamil Rutecki, tel. 58/668-49-07, kamil.rutecki@ipn.gov.pl
„Film jest najważniejszą ze sztuk” – słowa wodza rewolucji bolszewickiej, Włodzimierza Iljicza Lenina (przypomniane w „Misiu” Stanisława Barei) będą towarzyszyły uczestnikom przeglądu organizowanego przez Instytut Pamięci Narodowej w Gdańsku. Program przeglądu pozwoli poznać polskie filmy drugiej połowy XX wieku, a zarazem umożliwi zrozumienie meandrów najnowszej historii naszego kraju. Widz, słabo jeszcze obeznany z dziejami PRL-u, nie pozostanie pozostawiony sam sobie. Przewodnikami po tym okresie będą historycy Instytutu Pamięci Narodowej, którzy przedstawią tło historyczne fabuły filmowej i wyjaśnią wszystkie trudno czytelne niuanse. Widzowie zostaną zapoznani także z kulisami powstania filmu i dorobkiem twórcy. Udział w przeglądzie filmowym – jako formie doskonalenia zawodowego nauczycieli – zostanie pisemnie potwierdzony przez IPN.
PROGRAM:
20 II 2008 – Elbląg
21 II 2008 – Gdynia
- „Kariera”. Reż: Jan Koecher. Czarno-biały. 73 min. 1954 r.
W kraju zjawia się agent obcego wywiadu, Karwowski, przysłany z Zachodu, który ma nawiązać kontakty, zorganizować siatkę dywersyjno-szpiegowską.
12 III 2008 – Elbląg
13 III 2008 – Gdynia
- „Orzeł i reszka”. Reż: Ryszard Filipski. Barwny. 87 min. 1974 r.
W historię Marcina Nowaka, więźnia politycznego, który zostaje agentem wywiadu, twórcy filmu wplatają wiele informacji o mechanizmach i programie działania zachodnich ośrodków dywersyjnych... W książce, a potem w scenariuszu Jerzego Bronisławskiego – mówi reżyser – zainteresowały mnie nie tylko sensacyjne elementy akcji. Podejmując realizację filmu myślałem o sprawach znacznie poważniejszych – o dramacie człowieka uwikłanego w historię, o jego niepokojach moralnych, a także – może nawet przede wszystkim – o politycznych implikacjach jego działań.
2 IV 2008 – Elbląg
3 IV 2008 – Gdynia
- „Ostatni kurs”. Reż: Jan Batory. Czarno-biały. 90 min. 1963 r. Obsada: Barbara Rylska, Stanisław Mikulski, Wieńczysław Gliński, Emil Karewicz.
„Rasowy kryminał”, „kryminał z biglem” – tak brzmiały tytuły recenzji po premierze „Ostatniego kursu”. Podczas pracy nad filmem Jan Batory wzorował się na klasycznych kryminałach brytyjskich, w których często suspens czy wręcz makabra łagodzone bywają przez odpowiednią dawkę humoru (zazwyczaj czarnego). Scenariusz wyszedł spod pióra Joe Alexa (pseudonim Macieja Słomczyńskiego), etatowego w latach sześćdziesiątych autora sensacyjnych widowisk telewizyjnych („Kobra”) i powieści detektywistycznych.
23 IV 2008 – Elbląg
24 IV 2008 – Gdynia
- „Bicz boży”. Reż: Maria Kaniewska. Czarno-biały. 81 min. 1966 r. Obsada: Pola Raksa, Stanisław Mikulski.
Komedia sensacyjno-satyryczna, której bohaterem jest dziesięcioletni chłopiec, szantażujący mieszkańców miasteczka groźnymi anonimami. Starszy brat Paweł jest oficerem śledczym MO, młodszy Felek chce mu pomóc w wykryciu jakiejś większej afery kryminalnej, która umożliwiłaby przeniesienie do Warszawy. Zaczyna więc wysyłać anonimy do osób mających na swoim koncie różne grzeszki.
8 V 2008 – Elbląg
8 V 2008 – Gdynia
- „Brylanty pani Zuzy”. Reż: Paweł Komorowski. Barwny. 77 min. 1971. Obsada: Ryszard Filipski, Edmund Fetting.
Jeden z pierwszych thrillerów w powojennym kinie polskim, zrealizowany na motywach powieści Jerzego Siewierskiego (współautor scenariusza) „Spadkobiercy pani Zuzy”. Mimo pewnych mankamentów „Brylanty pani Zuzy” wyróżniają się na tle ówczesnej rodzimej produkcji filmowej „temperamentem, szybkością akcji i gwałtownością”. Dla części krytyki jest to również jeden ze sprawniej zrealizowanych filmów Pawła Komorowskiego.
27 V 2008 – Elbląg
28 V 2008 – Gdynia
- „Przepraszam, czy tu biją?” Reż: Marek Piwowski. Barwny. 82 min. 1976
Kultowy kryminał Marka Piwowskiego jest niezwykłą podróżą do zgrzebnej rzeczywistości PRL-u. Głównym bohaterem filmu jest Belus, cyniczny i inteligentny kryminalista, szykujący kolejny „skok”. Śledztwo w sprawie Belusa prowadzą doświadczeni funkcjonariusze, inspektorzy Milde i Górny (wyśmienite role mistrzów boksu Jerzego Kuleja i Jana Szczepańskiego). Na tle innych filmów zrealizowanych w PRL odznaczał się naturalizmem w przedstawianiu warszawskiego świata przestępczego oraz kulisów pracy, zwykle gloryfikowanej, Milicji Obywatelskiej.
11 VI 2008 – Elbląg
12 VI 2008 – Gdynia
- „Zamknąć za sobą drzwi”. Reż. Krzysztof Szmagier. Barwny. 85 min. 1987. Obsada: Bronisław Cieślak
Fabularna wersja popularnego w PRL serialu kryminalnego „07 zgłoś się”.
***
Cykl pokazów filmowych „Wojna i PRL w dokumencie”
To kolejna propozycja filmowa OBEP Gdańsk. Oferta kierowana jest do nauczycieli, młodzieży szkół średnich oraz studentów. Stanowi uzupełnienie realizowanych we współczesnej szkole celów edukacji historycznej. Dzięki filmowi możemy prześledzić oddziaływanie polityki na życie społeczne w PRL.
Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Gdańsku posiada bogatą kolekcję filmów o tematyce historycznej (lata 1939–1989), przekazaną przez Video Studio Gdańsk, a także filmów wyprodukowanych przez Telewizję POLSAT z udziałem merytorycznym pracowników IPN. Zapraszamy na pokazy filmowe.
Zamieszczony poniżej szczegółowy katalog filmów stanowi propozycję edukacyjną dla zorganizowanych grup. Projekcje połączone z wprowadzeniem historycznym i dyskusją prowadzone są w sali konferencyjno-wystawowej OBEP IPN w Gdańsku Oliwie przy
ul. Polanki 124 B, po uprzednim telefonicznym uzgodnieniu:
Justyna Skowronek, tel.: (0-58) 669-05-12, justyna.skowronek@ipn.gov.pl
Lista filmów dokumentalnych znajdujących się w zasobie OBEP IPN w Gdańsku
• „Solidarność”, reż. J. M. Meurice
• „Inny Sierpień”, reż. Piotr Bikont, Leszek Dziumowicz
• „Solidarność żyje”, reż. Włodzimierz Resiak
• „Opowieści okrągłego stołu”, reż. Piotr Bikont, Leszek Dziumowicz
• „Ballada o strajku”, reż. Piotr Bikont, Leszek Dziumowicz
• „Porwani”, reż. Marian Terlecki
• „Kandydat”, reż. Marian Terlecki
• „Azyl dla większości”, reż. Olaf Olszewski
• „Bogdan i inni”, reż. Krzysztof Tchórzowski
• „Ostatki”, reż. Andrzej Fidyk
• „Dzieci stanu wojennego”, reż. Jerzy Afanasjew
• „Ksiądz Jerzy”, reż. Marian Terlecki
• „Fordon”, reż. Stefan Chazbijewicz
• „Stutthof”, reż. Jerzy Gębacki
• „...i wjechał czołg”, reż. Iwona Bartólewska
• „Bandyci. Historie żołnierzy wyklętych”, reż. Lech Mackiewicz, Piotr Martin
• „Padł na ulicy Gdańska”, reż. Ewa Górska
• „Tajemnica Sophienwalde”, reż. Grzegorz Karbowski
• „Cień zbrodni”, reż. Anna Mydlarska
• „Walka o pomniki Grudnia 1970”, reż. Anna Mydlarska
• „Grudniowy zmierzch” reż. Anna Mydlarska
• „Pod znakiem orła, pod znakiem gryfa”, reż. Anna Mydlarska
• „Stół bez kantów”, reż. Piotr Bikont
• „Od opozycji do władzy”, reż. Ireneusz Engler
• „List do syna”, reż. Iwona Bartólewska
• „10 lat później”, reż. Pitr Bikont, Leszek Dziumowicz
• „Sierpniowa przemiana”, reż. Anna Mydlarska
• „Polskie drogi do niepodległości – „Solidarnośc”, reż. Anna Mydlarska, Andrzej Dorniak
• „Kanał 2003”, reż. Małgorzata Ziętkiewicz
• „Uderzyć w aktora”, reż. Małgorzata Ziętkiewicz
• „D jak dezintegracja”, reż.Małgorzata Ziętkiewicz
• „Przykręcanie śruby”, reż.Małgorzata Ziętkiewicz
• „Spotkania z komunizmem”, reż. Janusz Kotański
Zamieszczony poniżej szczegółowy katalog filmów stanowi propozycję edukacyjną dla zorganizowanych grup. Projekcje połączone z wprowadzeniem historycznym i dyskusją prowadzone są w sali konferencyjno–wystawowej OBEP IPN w Gdańsku Oliwie przy ul. Polanki 124 B, po uprzednim telefonicznym uzgodnieniu.
Zgłoszenia przyjmuje Justyna Skowronek tel. 0-58 660 67 61.
*
* *
|
Tytuł |
Przykręcanie śruby |
|
Reżyseria |
Małgorzata Ziętkiewicz |
|
Opis |
Wydarzenia marca 1968 r. w obiektywach esbeckich kamer (materiały SB o których przez 35 lat sądzono, że ich nie ma) odzyskane dzięki pracy IPN. Film przedstawia techniki, środki pracy oraz metody inwigilacji społeczeństwa przez SB. Podejmuje także temat próby wykorzystania Marca ’68 do zmiany kierownictwa KC PZPR i oczyszczenia jej szeregów z „niepożądanego elementu”. „Przykręcanie śruby” – zaostrzenie represji komunistycznych było efektem walki o „stołki” na różnych szczeblach władzy. |
|
Czas |
25 minut |
|
Cytaty |
„bić tak, żeby powstrzymać”, „nie przebierać w środkach” |
|
Tytuł |
Uderzyć w aktora |
|
Reżyseria |
Małgorzata Ziętkiewicz |
|
Opis |
Film na przykładzie środowiska aktorskiego, ukazuje metody szykanowania stosowane w PRL-u. Składa się z opowieści znanych aktorów i reżyserów teatralnych (m.in. Kazimierz Kaczor, Gustaw Holoubek, Maja Komorowska) na temat represji, jakie dotykały środowisko w latach komunizmu, a zwłaszcza po bojkocie podczas stanu wojennego. Nękani byli wszyscy ci, którzy prezentowali postawy opozycyjne i choć aktorzy zwykle nie byli opozycyjnymi działaczami, teatr stał się jedną z form wyrazu buntu przeciw komunizmowi. Bohaterowie opowiadają o przydzielaniu im „opiekunów” spośród ich kolegów (ci aktorzy nadal pracują w teatrach), pogróżkach telefonicznych i listownych, podpalaniu mienia, groźbach utraty pracy czy życia. |
|
Czas |
25 minut |
|
Cytaty |
Adam Hanuszkiewicz: „Wiedzieliśmy, kto donosił.”; Joanna Szczepkowska: „Ten ktoś był wśród nas.”; Jacek Fedorowicz: „Tak to robiono, żeby było wiadomo, że to nie jest zwykły pożar, że to na pewno jakaś państwowa służba.” |
|
Tytuł |
D jak dezintegracja |
|
Reżyseria |
Małgorzata Ziętkiewicz |
|
Opis |
Reportaż opowiada o Grupie D, specjalnym wydziale Departamentu IV, którego zadaniem była inwigilacja kleru, rozpoznanie i rozpracowanie Kościoła katolickiego, środowisk z nim związanych oraz innych grup wyznaniowych. Dzięki relacjom księży poznajemy metody działania Grupy D – zastraszanie, prowokacje, przekupstwo w zamian za donoszenie i współpracę. Wreszcie dowiadujemy się o usiłowaniach „likwidacji” szczególnie niewygodnych dla partii księży (próby zabójstwa kardynała S. Wyszyńskiego, morderstwo ks. J. Popiełuszki). Film obrazuje stosunek władzy komunistycznej do Kościoła – największego wroga partii. |
|
Czas |
25 minut |
|
Cytaty |
„Ks. Sadłowski był śledzony, by uderzyć w Wyszyńskiego”, „Ks. Małkowski był na liście do likwidacji obok Popiełuszki”, „zakładano u niego podsłuchy, zakładał min. Pękala” |
|
Tytuł |
Kanał 2003 (2003) |
|
Reżyseria |
Małgorzata Ziętkiewicz |
|
Opis |
W 59 lat po Powstaniu Warszawskim trójka powstańców: Roman Andrzejewski „Bystry”, Tymoteusz Dmochowski „Motek”, Wiesław Golas „Ryś” ponownie schodzi do kanałów. Poruszali się nimi podczas walk. Relacjonują tok działań wojennych, opowiadają o odczuciach i postawach ludzkich, jakie reprezentowali walczący. W tle opowieści pojawiają się opinie współczesnej młodzieży na temat Powstania Warszawskiego oraz refleksje nad niemieckimi egzekucjami na ludności cywilnej. |
|
Czas |
24 minuty |
|
Cytaty |
Powstańcy – „baliśmy się wszyscy, ale nikt nie chciał okazać strachu.”; Janusz Kotański – „Stalin wydał wyrok śmierci na warszawiaków.” |
|
Tytuł |
..i wjechał czołg (1996) |
|
Reżyseria |
Iwona Bartólewska |
|
Opis |
Szeroka relacja z wypadku, który miał miejsce 9 października 1962 r. Czołg biorący udział w defiladzie wojskowej wjechał w tłum dzieci. Do dziś nie wiadomo, ile dokładnie osób wówczas zginęło. Świadkowie opowiadają o przygotowaniach do defilady, jej przebiegu, wypadku i jego następstwach. Zebrano relacje wielu osób, w tym poszkodowanych dzieci (dziś dorosłych), lekarzy, żołnierzy, dziennikarzy. Zarejestrowano cyniczną wypowiedź jednego z czołowych reżyserów współpracujących z władzami PRL-u – Jerzego Vaulina, filmującego defiladę. Reportaż pokazuje bezwzględny sposób, w jaki władza tuszowała (zarówno w prasie, jak i dokumentach szpitalnych) temu podobne tragiczne zdarzenia. |
|
Czas |
42 minuty |
|
Cytaty |
„Zobaczyłam zmiażdżoną masę ludzi”; Vaulin: „Bardzo żałowałem, że nie nakręciłem tych leżących butów”; „Zaczęto zwozić masę zwłok, wśród nich żywe dzieci. I masę, masę kończyn”; „Ostateczne sito stanowi cenzura” |
|
Tytuł |
List do syna (1999) |
|
Reżyseria |
Iwona Bartólewska |
|
Opis |
Wstrząsający reportaż o liście Jerzego Vaulina do Janusza Niemca (syna Antoniego Żubryda), w którym wyjawia, iż zamordował jego rodziców oraz opisuje szczegóły zbrodni. Film opowiada o fałszowaniu historii przez władze komunistyczne oraz ukazuje skomplikowaną sylwetkę Vaulina - człowieka współpracującego z komunistycznymi władzami, który do dziś nie czuje z tego powodu wyrzutów sumienia. |
|
Czas |
28 minut |
|
Cytaty |
Janusz Niemiec „Temat Żubrydów był w moim zastępczym domu zakazany (...) chciano mnie chronić, abym nie stał się buntownikiem” , Jerzy Vaulin „Nie czuję pokuty”, „Zabiłem Janinę z miłości pewnie (...) mogę cynicznie mówić np. że lubię zabijać ludzi, ale to lubienie ulega przedawnieniu” |
|
Tytuł |
Tajemnica Sophienwalde (1994) |
|
Reżyseria |
Grzegorz Karbowski |
|
Opis |
Relacje świadków, którzy przeżyli pobyt w obozie SS-Lager Sophienwalde, w którym prowadzono supertajne eksperymenty biologiczne. Opowiadają oni o poddawaniu młodych chłopców o blond włosach i niebieskich oczach oraz młodych Żydówek paramedycznym doświadczeniom. Mimo zeznań ostatnich ocalałych świadków obóz w Dziemianach do dziś nie został oficjalnie uznany za obóz koncentracyjny. Trzech łotewskich pseudolekarzy, którzy przeprowadzali doświadczenia na Polakach i Żydówkach, po wojnie przebywających w USA, zostało przez sądy amerykańskie skazanych, lecz strona polska nie wystąpiła wtedy o ich ekstradycję. Do dziś nie zostali uznani w Polsce za zbrodniarzy. |
|
Czas |
27 min. 30 sek. |
|
Cytaty |
„Ponieważ władze PRL-u nie uznały obozu w Dziemianach, to żałowałem, że przeżyłem.” |
|
Tytuł |
„Solidarność” cz.1 (1976-81), cz.2 (1981-89) |
|
Reżyseria |
J. M. Meurice |
|
Opis |
Szczegółowy dokument na temat historii ruchu związkowego „Solidarność” począwszy od działań w konspiracji, aż do odzyskania niepodległości przez Polskę w 1989 roku. Film ukazuje nie tylko działaczy opozycyjnych, ale także tragedię zwykłych ludzi, brutalnie traktowanych przez komunistyczne represje. Z archiwalnymi zdjęciami krwawych wydarzeń lat 70. i 80. w Polsce kontrastują zdjęcia wielkich defilad i uroczystości przeprowadzanych w tym samym czasie w Związku Sowieckim. |
|
Czas |
74 minuty |
|
Cytaty |
Opór robotników podczas stanu wojennego to „opór nie mający szans powodzenia (…) kamienie przeciw czołgom.” |
|
Tytuł |
Kandydat |
|
Reżyseria |
Marian Terlecki |
|
Opis |
Filmowa relacja ze zjazdu „Solidarności” z 1981 roku, podczas którego wybierano przewodniczącego związku. Przedstawione są cztery kandydatury (Jan Rulewski, Marian Jurczyk, Andrzej Gwiazda, Lech Wałęsa), ich wypowiedzi i programy, wreszcie wybory i zwycięstwo Lecha Wałęsy. |
|
Czas |
21 minut |
|
Cytaty |
Gwiazda „O czym może rozmawiać Polak z Polakiem, jeżeli jeden z nich jest zdrajcąω” |
|
Tytuł |
Polskie drogi do niepodległości |
|
Reżyseria |
Anna Mydlarska |
|
Opis |
Dokument ukazuje generalny przekrój przez polski ruch opozycyjny w PRL-u oraz wyzwalanie się Polski od komunizmu. W latach 80. nikt na Zachodzie nie wierzył, że Polsce się uda, tymczasem po latach totalitaryzmu, którego skutki odczuwamy do dziś, ponownie odzyskała niepodległość. Najważniejsze wydarzenia, rozmowy z bohaterami tych zdarzeń, metody walki z komunizmem, polityka walki bez przemocy „Solidarności”. |
|
Czas |
40 minut |
|
Cytaty |
Anna Radziwiłł: „W 1989 roku dokonało się to, co w 1918, czyli odzyskanie niepodległości.”; prof. Tomasz Strzembosz: „1989 był może nie rozbiciem, ale zachwianiem systemu pojałtańskiego.”; Kazimierz Kutz: „Górnicy z kopalni Wujek świetnie wiedzieli, co się dzieje w Polsce (…) czuli się odpowiedzialni za całą Solidarność.” |
|
Tytuł |
Spotkania z komunizmem cz. I, II, III |
|
Reżyseria |
Janusz Kotański |
|
Opis |
Trzy filmy opowiadające o najbardziej zakłamanym z totalitaryzmów oraz ukazujące na tle tragedii zwykłych ludzi jego metody działania. Mieszkańcy Kresów Wschodnich relacjonują spotkania z Armią Czerwoną, mówią o tym, jak zmieniło się ich życie po wkroczeniu wojsk radzieckich. Ich opowiadania łączy poczucie bezsilności wobec metod Związku Sowieckiego i wielkiej polityki – wkroczenie Armii Czerwonej nazywano „wyzwoleniem”, a w czasie tym Stalin spotykał się z Hitlerem, by ustalać wspólną politykę wobec Polaków. Wyrazem tej bezsilności pozostały mogiły brutalnie zabitych niewinnych ludzi, bezsilność towarzyszyła masowym wywózkom na Wschód, bezpodstawnym więzieniom i śledztwom. Byli tacy, którzy wierzyli, że Armia Czerwona przyszła z pomocą, lecz jednak najbardziej ochoczo współpracowali ze Związkiem Sowieckim ludzie bez przeszłości, którzy w ten sposób otrzymywali władzę i znaczenie.
|
|
Czas |
Po 50 minut |
|
Cytaty |
Prof. Jacek Trznadel o poetach, pisarzach współpracujących ze Związkiem Sowieckim (Lec, Boy –Żeleński) „kwestia wyboru nie dotyczyła pisania aż tak pochwalnych utworów”, „niepodległość Polski nie miała dla nich większego znaczenia”, prof. Tomasz Strzembosz o strukturze komunistycznej „z partią współpracowali ludzie bez przeszłości” |