W dniach 9-10 listopada 2005 r. odbyła się w Łodzi ogólnopolska konferencja metodyczno-archiwalna pt. "Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - bilans dotychczasowych dokonań", zorganizowana prez Oddziałowe Biuro Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów w Łodzi we współpracy z Biurem Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów w Warszawie. Stanowiła ona próbę podsumowania pięciu lat działalności pionu archiwalnego IPN.
Pierwszy dzień konferencji odbywał się w ramach warsztatów archiwalnych, w których wzięli udział pracownicy pionu archiwalnego IPN reprezentujący BUiAD w Warszawie oraz wszystkie oddziały terenowe. Warsztaty podzielono na dwa bloki tematyczne. W części pierwszej, poświęconej teorii i metodyce archiwalnej, wygłoszono następujące referaty:
- Janusz Kuligowski (BUiAD w Warszawie) „Gromadzenie zasobu Instytutu Pamięci Narodowej do czerwca 2005 r.”,
- Paweł Perzyna (OBUiAD w Łodzi) „Terminologia archiwalna w działalności Instytutu Pamięci Narodowej”,
- dr Zofia Krupska (BUiAD w Warszawie) „Zarządzanie dokumentacją aktową w naczelnych organach bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego w latach 1944-1990”,
- Rafał Leśkiewicz (OBUiAD w Poznaniu) „Zasady proweniencji i pertynencji terytorialnej w archiwach Instytutu Pamięci Narodowej (na przykładzie poznańskiego Oddziału IPN)”,
- Katarzyna Lisiecka (OBUiAD w Gdańsku) „Zagadnienie wyodrębniania zespołów archiwalnych na przykładzie zasobu archiwum Oddziałowego Biura Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów IPN w Gdańsku”
(w zastępstwie nieobecnej prelegentki jej referat zaprezentował Jarosław Mamiński),
- Andrzej Wojciulik (OBUiAD w Białymstoku) „Obieg dokumentów oraz ich archiwizacja w UBP województwa białostockiego w latach 1944-1956”,
- Michał Kozulski (OBUiAD w Łodzi) „Postępowanie z dokumentacją normatywną w WUBP i PUBP na mocy instrukcji z dnia 22 grudnia 1949 r.”.
Druga część warsztatów archiwalnych dotyczyła problematyki związanej z szeroko rozumianą informacją naukową. W trakcie jej trwania zaprezentowano następujące referaty:
- Joanna Piłat (OBUiAD w Lublinie) „Zasady prowadzenia, funkcjonowanie oraz rola ewidencji operacyjnej SB z uwzględnieniem przydatności zachowanych materiałów ewidencyjnych w bieżącej pracy Instytutu Pamięci Narodowej”,
- dr Joanna Maternia (OBUiAD w Rzeszowie) „Charakterystyka ewidencji archiwalnej OBUiAD w Rzeszowie”,
- Radosław Peterman (OBUiAD w Łodzi) „Zasób archiwalny Instytutu Pamięci Narodowej a komputeryzacja archiwów”,
- dr Piotr Dyba, Daniela Kuchar (OBUiAD we Wrocławiu) „Potrzeby użytkowników informacji archiwalnej na podstawie doświadczeń OBUiAD we Wrocławiu”,
- Anna Madziarska (WUiAD Delegatury w Bydgoszczy) „Charakterystyka zbioru akt Archiwum Wojsk Lądowych w Toruniu. Fragment przewodnika po zasobie Delegatury IPN w Bydgoszczy”
(referat przygotowany wspólnie z Krzysztofem Bartosikiem, Lechem Graduszewskim, Aleksandrą Kończak i Bartłomiejem Siwcem).
Po wygłoszeniu wszystkich referatów odbyła się dyskusja, którą prowadził zastępca dyrektora BUiAD w Warszawie Leszek Postołowicz.
|
Pierwszy dzień konferencji - 09.11.2005 r. |
|
W drugim dniu konferencji odbyła się sesja popularno-naukowa pt. "Historia i „teczki”". Wzięli w niej udział przedstawiciele władz Instytutu, w tym Prezes IPN prof. dr hab. Leon Kieres i jego zastępca Janusz Krupski, zaproszeni działacze samorządowi, kombatanci oraz przedstawiciele mediów. Pracownicy pionu archiwalnego w wygłoszonych referatach zaprezentowali m.in. rozważania na temat charakteru i specyfiki zgromadzonego przez IPN zasobu oraz jego przydatności do badań nad najnowszą historią Polski. Prelegentami tego dnia byli:
- dr hab. Leonard Smołka (OBUiAD we Wrocławiu) „Archiwalia IPN a obraz historiografii bez IPN. Na przykładzie badań własnych autora”,
- dr Adam Dziuba (OBUiAD w Katowicach) „Kwestia wiarygodności. Refleksje po analizie statystycznej akt 150 tajnych współpracowników aparatu bezpieczeństwa w województwie śląskim i katowickim z lat 1945-1956”,
- Marek Jasiński (OBUiAD w Łodzi) „Teczki osobowych źródeł informacji w zasobie archiwalnym IPN w Łodzi. Stan zachowania oraz ich przydatność do badania historii najnowszej Polski”,
- dr Robert Witalec (OBUiAD w Rzeszowie) „Materiały dotyczące Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów - Ukraińskiej Powstańczej Armii w zasobie archiwalnym IPN w Rzeszowie”,
- dr Jerzy Bednarek (OBUiAD w Łodzi) "Groźny" i jego żołnierze w świetle materiałów aparatu represji. Przykład dokumentacji przez organy bezpieczeństwa państwa dziejów powojennej konspiracji antykomunistycznej”,
- Bożenna Janocińska, Grażyna Suszycka-Tomkiewicz (OBUiAD w Lublinie) „Z dziejów archiwaliów organizacji podziemnych w latach 1944-1956 w świetle akt organów bezpieczeństwa państwa przechowywanych w zasobie IPN w Lublinie”,
- Łukasz Lubicz-Łapiński (OBUiAD w Białymstoku) „Możliwość wykorzystania zasobu archiwalnego białostockiego Oddziału IPN do badań genealogicznych”.
Po wygłoszeniu wszystkich referatów odbyła się dyskusja, w której szczególnie aktywny udział wzięli przedstawiciele środowisk kombatanckich.
|
Drugi dzień konferencji - 10.11.2005 r. |
|
Sesji popularno-naukowej "Historia i „teczki”" towarzyszyła także wystawa archiwalna przygotowana przez pracowników OBUiAD w Łodzi.
Jej uroczystego otwarcia dokonał Prezes IPN prof. dr hab. Leon Kieres. Wystawa podkreśla różnorodność zasobu archiwalnego Instytutu i jego znaczenie w badaniach nad najnowszą historią Polski. Zgodnie z tym założeniem, oprócz materiałów wytworzonych przez służby specjalne PRL, na wystawie wyeksponowano także dokumenty powstałe w wyniku działalności Tajnej Policji Państwowej (Gestapo) w Łodzi, jednostek Milicji Obywatelskiej, sądów i prokuratur, a także materiały pochodzące z kolekcji i darów osób prywatnych oraz zgromadzone w wyniku działalności byłej Okręgowej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich w Łodzi.
|
Otwarcie wystawy przez prof. dr hab. Leona Kieresa - 10.11.2005 r. |
|