Za codzienne kontakty IPN z organizacjami kombatanckimi odpowiada Sekretariat Prezesa. Współpraca Biura Edukacji Publicznej ze środowiskami kombatanckimi, rozpoczęta w grudniu 2000 r., dotyczy przede wszystkim realizacji długoterminowych programów badawczo-edukacyjnych, w tym zwłaszcza projektów:
"Lista represjonowanych - skazani na karę śmierci" – współpraca BEP ze środowiskami kombatanckimi merytorycznie dotyczy przede wszystkim czasów stalinowskich, tj. okresu 1944-1956. Od początku prowadzonych prac nad "Listą...", członkowie Zespołu (utworzonego z pracowników BEP i OBEP) podjęli kontakt z organizacjami kombatanckimi, najważniejszymi partnerami są tutaj: Związek Więźniów Politycznych Skazanych na Karę Śmierci i Fundacja Filmowa AK działająca przy Światowym Związku Żołnierzy Armii Krajowej (SZŻAK). Większość członków Zespołu posiadała już wcześniej indywidualnie kontakty z kombatantami, b. żołnierzami podziemia niepodległościowego (m.in. K. Szwagrzyk, P. Niwiński, J. Żaryn). Badacze ci od lat zajmujący się historią Polski po II wojnie światowej przenieśli swoje doświadczenia i kontakty na grunt IPN. Wybrane organizacje kombatanckie:
-
Światowy Związek Żołnierzy AK – we współpracy ze Światowym Związkiem Żołnierzy AK prowadzono prace nad przygotowaniem książki Tadeusza Swata: „...Przed Bogiem i historią”. Księga ofiar komunistycznego reżimu w Polsce lat 1944–1956. Mazowsze” – w tomie tym zamieszczono ponad 560 biogramów ofiar komunistycznych zbrodni na terenie Warszawy i Mazowsza od 1944 do 1956 r. – straconych, zamordowanych lub zmarłych. Publikacja ta wydana została w 2003 r.
-
Związek Więźniów Politycznych Skazanych na Karę Śmierci – wiosną 2001 r. Zespół podjął się spisywania relacji z osobami skazanymi na karę śmierci i mieszkającymi na terenie kraju. W realizacji projektu pomagają członkowie Związku Więźniów Politycznych Skazanych na Karę Śmierci. Dotychczas zebrano kilkadziesiąt relacji. Obecnie planowane jest wydanie pracy z najciekawszymi relacjami i obszernym wstępem merytorycznym. Przewidywany termin wydania: 2004 r.
-
Fundacja Filmowa AK – od czerwca 2001 r. Zespół jest w stałym kontakcie z członkami Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, a szczególnie z Fundacją Filmową AK, kierowaną przez prezesa T. Filipkowskiego. Wspólny program ma na celu nagranie co najmniej 100 relacji z osobami skazanymi na karę śmierci w latach 1944-1956. Zespół opracował zestaw pytań (ankietę) i będzie czuwał nad merytoryczną stroną projektu. Efektem projektu staną się relacje zarejestrowane na kasetach video, które będą wykorzystane jako źródło historyczne do celów edukacyjnych przez BEP IPN i jego Oddziały, a także do tworzenia filmów dokumentalnych traktujących o podziemiu niepodległościowym i epoce stalinowskiej.
"Aparat bezpieczeństwa w walce z podziemiem politycznym i zbrojnym 1944-1956" – partnerami są tutaj środowiska żołnierzy powojennego podziemia a zwłaszcza Zrzeszenie WiN (Kraków, Rzeszów) i Konspiracyjne Wojsko Polskie (Łódź).
"Losy Polaków na Wschodzie" – partnerem jest tutaj Związek Sybiraków, a zwłaszcza jego Oddziały w Poznaniu i w Krakowie.
"Polacy i Ukraińcy" – partnerem jest tutaj ŚZŻAK, a zwłaszcza środowisko żołnierzy 27 Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK.
"Polacy i Litwini" – partnerem jest tutaj ŚZŻAK, a zwłaszcza środowisko wileńskiej Armii Krajowej.
Klub Historyczny im. gen. Stefana Roweckiego "Grota" (Komitet Założycielski, PASTA, ul. Zielna 39, 00-108 Warszawa, tel. (22) 620-12-89).
Klub powstał z inicjatywy zespołów historycznych Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej. Celem działania Klubu jest upowszechnianie wiedzy o Polskim Państwie Podziemnym, SZP-ZWZ-AK, walce z okupantem niemieckim i sowieckim, zbrodniach na narodzie polskim, podziemiu niepodległościowym i oporze społecznym w latach 1939–1956. Spotkania organizowane przez Klub mają charakter otwarty i odbywają się w każdą drugą środę miesiąca o godz. 12.00 w siedzibie IPN w Warszawie (ul. Towarowa 28, sala konferencyjna, XII p.).
Dokładne informacje o planowanych spotkaniach i ich program zamieszczane są (z odpowiednim wyprzedzeniem) na stronie internetowej IPN.
