Piątek, 21 listopada 2008, data aktualizacji serwisu: 21.11.2008
O IPN
Aktualności
Wydział prasowy
Publikacje
Wnioski
Kontakty
Ogłoszenia
Linki
Szukaj w serwisie
Biuletyn IPN
Twarze bezpieki
Katalogi

OBUiAD Gdańsk

„Wypadki grudniowe” 1970 r.

„Wypadki grudniowe” 1970 roku w szczególny sposób utkwiły w pamięci zbiorowej mieszkańców Wybrzeża. Wydarzenia w Gdańsku i Gdyni, będące z jednej strony wyrazem roszczeń społecznych, z drugiej brutalną odpowiedzią władzy, zostały w części udokumentowane przez organy bezpieczeństwa państwa.


Meldunki Komendanta Miejskiego MO w Gdyni i zastępcy KWMO ds. SB w Gdańsku - za 15-17 grudnia. Pochodzą z materiałów do sprawy obiektowej "Jesień-70" b. SB WUSW w Gdańsku.
(sygn. IPN Gd 003/137 t. 15)

Meldunek KMMO w Gdyni do kierownictwa sztabu w Gdańsku za 15 grudnia 1970 r.
Meldunek 1-szego zastępcy KWMO ds. SB w Gdańsku za 16 grudnia 1970 r.
Meldunek KMMO w Gdyni do kierownictwa sztabu w Gdańsku za 17 grudnia 1970 r. - cz. 1
Meldunek KMMO w Gdyni do kierownictwa sztabu w Gdańsku za 17 grudnia 1970 r. - cz. 2
Meldunek 1-szego zastępcy KWMO ds. SB w Gdańsku za 17 i 18 grudnia 1970 r., w dalszej części zawiera wykaz osób przeznaczonych do zatrzymania

Fotografie przedstawiające wydarzenia od 15 grudnia w centrum Gdańska, otoczenie przystanku kolejowego Gdynia Stocznia - miejsce masakry robotników (17 grudnia rano) i uzbrojonych żołnierzy na ulicach Gdyni. Prezentowane zdjęcia w większości pochodzą z prywatnych zbiorów zarekwirowanych w 1977 r. przez Służbę Bezpieczeństwa podczas przeszukań mieszkań.
(sygn. IPN Gd 03/14 t. 88, 90)

Czołgi na ul. Jana z Kolna w Gdańsku
Brama Stoczni Gdańskiej - wychodzący robotnicy

Ludzie zgromadzeni wokół pomnika króla Jana III Sobieskiego
Robotnicy i żołnierze na rogu ul. Garncarskiej w Gdańsku
Robotnicy na terenie Stoczni Gdańskiej
Wejście do Stoczni Gdańskiej im. Lenina
Na terenie stoczni - po lewej stronie widoczny budynek, z którego strzelano do robotników
Czołg przed budynkiem Sądu Rejonowego w Gdyni, widok od strony dworca kolejowego Gdynia Główna Osobowa
Czołgi w pobliżu przystanku kolejowego Gdynia Stocznia, widok z peronu
Czołg w pobliżu przystanku kolejowego Gdynia Stocznia, widok z torowiska
Widok przez wiadukt od strony przystanku kolejowego Gdynia Stocznia na wojsko i transportery piechoty i czołgi
Widok z wiaduktu na przystanku kolejowym Gdynia Stocznia na wojsko i ciężki sprzęt
Wojsko na ulicach Gdyni - ul. Świętojańska, widok na Dom Mody Polskiej

Notatki służbowe funkcjonariuszy MO to nieoficjalna wersja tego co się wydarzyło na ulicach Trójmiasta między 14 a 17 grudnia, napisana przez broniących ustroju milicjantów na polecenie i dla przełożonych. Sporządzane były krótko po wydarzeniach grudniowych, większość jeszcze przed Bożym Narodzeniem 1970 roku. Napisane zazwyczaj odręcznie, nie pozbawione błędów; mimo, że interpretacja wydarzeń pozostaje „jedynie słuszna”, nieprzetworzone relacje stanowią doskonały materiał źródłowy, z którego nawet nie dysponujący aparatem naukowym czytelnik jest w stanie uzyskać pewien obraz grudniowych wydarzeń. Dla historyka stanowią źródło wręcz bezcenne, ukazując „od kuchni” działania milicji. Stąd w notatkach służbowych funkcjonariuszy MO pełno opisów stłuczeń, urazów oraz narzekania i uwypuklania własnych racji. Poprzez narrację autorów dostrzegamy tło wydarzeń: „nielegalne zgromadzenia”, „działania rozpraszające”, nacechowany emocjami opis cywilnych uczestników wydarzeń, nagminnie określanych mianem chuliganów (bądź huliganów).
(sygn. IPN Gd 05/53 t. 1)

Doniesienie - najbardziej spektakularny przyład perfidnego donosu. Autorka nie będąc de iure współpracownikiem organów bezpieczeństwa z prawdziwą pasją charakteryzuje swoje otoczenie w czasie wypadków grudniowych. Pochodzi z materiałów do sprawy obiektowej "Jesień-70" b. SB WUSW w Gdańsku.
(sygn. IPN Gd 003/137 t. 9)

Powrót
Drukuj
Generuj plik PDF
Poleć stronę znajomemu
Adres do korespondencji
Instytut Pamięci Narodowej, ul. Towarowa 28, 00-839 Warszawa
©2000-2008 Instytut Pamięci Narodowej. Wszelkie prawa zastrzeżone.