KRÓTKO:

• „Uwierzytelnione kopie dokumentów w sprawie zbrodni katyńskiej, które są przechowywane w Archiwum Prezydenta RP, zostały przekazane przez prezydenta Federacji Rosyjskiej Borysa Jelcyna prezydentowi Lechowi Wałęsie w czasie wizyty w Polsce 25 i 26 sierpnia 1993 r. – Dokumenty te są przechowywane wraz z całą dokumentacją wizyty, są kompletne i nigdy nie zaginęły – poinformowało »Rz« biuro prasowe prezydenta. Kopie tych dokumentów zostały wysłane do Instytutu Pamięci Narodowej. O tym, że prokuratorzy prowadzący śledztwo w sprawie zbrodni katyńskiej nie dysponują uwierzytelnionymi kopiami rosyjskich dokumentów poinformował dwa tygodnie temu szef Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciw Narodowi Polskiemu IPN Dariusz Gabrel. (…) Całe nieporozumienie wynikło z tego, że IPN pytał Kancelarię Prezydenta o dokumenty katyńskie, które Rosjanie przywieźli wcześniej. 14 października 1992 r. szef rosyjskich archiwów Rudolf Pichoja przekazał akta prezydentowi Lechowi Wałęsie. Jeszcze w tym samym roku dokumenty zostały przetłumaczone i wydane przez Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk. Jednak rok później przebywający z wizytą w Polsce Borys Jelcyn przywiózł najprawdopodobniej uwierzytelnione kopie tych samych dokumentów z pieczęciami Archiwum Prezydenta Rosji. Dokumentów przekazanych w 1992 r. nie trzeba było już przechowywać. Być może dlatego, gdy IPN pytał o dokumenty przesłane w 1992 roku, Kancelaria Prezydenta stwierdziła, że takimi nie dysponuje”. Rzeczpospolita, 21.07.2008 r.
• „Przed dziesięciometrowym krzyżem w miejscu symbolizującym pochówek zaginionych odbyły się w niedzielę na Suwalszczyznie uroczystości upamiętniające 63. rocznicę obławy augustowskiej, podczas której NKWD zamordowało w 1945 roku ok. 600 polskich partyzantów. W kościele pod wezwaniem św. Anny w Gibach na Suwalszczyznie odprawiona została msza święta w intencji pomordowanych. Uroczystości rocznicowe odbywały się przed 10-metrowym krzyżem w miejscu symbolizującym pochówek zaginionych. Na tablicach na ponad 500 kamieniach widnieją nazwiska zaginionych. W obchodach uczestniczyli marszałek Sejmu Bronisław Komorowski, przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej, historycy, rodziny osób pomordowanych oraz setki mieszkańców regionu. Mówiono, że Obława Augustowska jest największą niewyjaśnioną zbrodnią na Polakach po II wojnie światowej. (…) Szef białostockiego IPN, Cezary Kuklo, powiedział, że w obecnej sytuacji politycznej, Polska nie może liczyć by w rozwikłaniu zbrodni augustowskiej pomogli Rosjanie. Obok zbrodni katyńskiej jest to najtrudniejsza sprawa, o której Polacy chcą rozmawiać ze stroną rosyjską. (…) Uroczystości w Gibach były kontynuacją obchodów 63 rocznicy obławy augustowskiej, które rozpoczęły się w sobotę w Augustowie. IPN poinformował na spotkaniu z rodzinami zaginionych, że będzie szukał dokumentów na Litwie, w archiwum w Wilnie. Są tam akta NKWD dotyczące zwalczania polskiej partyzantki na ich terenie”. PAP, 20.07.2008 r. Nasz Dziennik, 21.07.2008 r.
• Prokurator Zbigniew Kulikowski, naczelnik Okręgowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Białymstoku w wywiadzie udzielonym naszemu Dziennikowi: „N.Dz: - Co wiemy na temat obławy augustowskiej? - Cały stan faktyczny i historyczny został już dawno ustalony. Jest on opracowany na zasadzie osobowych źródeł dowodowych, czyli zeznań świadków, oraz kwerend materiałów archiwalnych. Obława augustowska stanowi, można powiedzieć, tzw. mały Katyń, który został dokonany przez służby państwa komunistycznego Związku Radzieckiego, i miała ona na celu wyeliminowanie z tych terenów jednostek najbardziej patriotycznych”. Nasz Dziennik, 21.07.2008 r.
• „IPN zwrócił się do strony niemieckiej o pomoc prawną w sprawie mordów na Polakach dokonanych w czasie powstania warszawskiego przez brygadę SS pod dowództwem Oskara Dirlewangera - informuje tygodnik »Der Spiegel«. W najnowszym wydaniu niemiecki tygodnik pisze, że od początku zeszłego tygodnia w Centrali Ścigania Zbrodni Narodowosocjalistycznych w Ludwigsburgu leży pismo z Instytutu Pamięci Narodowej. »Polscy prokuratorzy proszą przede wszystkim o odpowiedź na trzy pytania: Którzy niemieccy członkowie brygady Dirlewangera uczestniczyli w tłumieniu powstania warszawskiego? Kto z nich pozostaje jeszcze przy życiu? Jakie dokumenty na temat mordów w Warszawie zostały zachowane?« - relacjonuje »Spiegel« w obszernym artykule na temat komanda dirlewangerowców. (…) Wiosną tego roku Muzeum Powstania Warszawskiego otrzymało od Austriackiego Czerwonego Krzyża kartotekę z listą nazwisk i adresami członków brygady. Dokumenty przekazano do IPN. W maju Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do prezesa Instytutu Pamięci Narodowej o »spowodowanie wszczęcia i przeprowadzenia śledztwa« w sprawie zbrodni brygady SS Oskara Dirlewangera”. PAP, 20.07.2008 r. Rzeczpospolita, 21.07.2008 r.
• „W poznańskim IPN można sprawdzić, jakie materiały Stasi posiada niemiecki Instytut Gaucka. Od czerwca poznański IPN posiada kilkudziesięciokartkowy poszyt - czyli oprawioną i zszytą grupę akt, który dotarł do Poznania z filii Instytutu Gaucka we Frankfurcie nad Odrą. Ten niepozorny zbiór ma ogromną wagę nie tylko dla badaczy historii. - To wykaz dokumentów Stasi - byłej tajnej policji NRD - wyjaśnia Ireneusz Adamski, szef poznańskiego IPN. (…) - Wykaz zawiera tytuły teczek i sygnatury materiałów archiwalnych, dostępnych dla wszystkich zainteresowanych: historyków czy dziennikarzy - wyjaśnia Rafał Kościański, p.o. naczelnika Oddziałowego Biura Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów w poznańskim IPN”. Gazeta.pl, 20.07.2008 r.
• „Były działacz opozycyjny z Lubelszczyzny chce zadośćuczynienia od funkcjonariuszy MO i SB, którzy pobili go 30 lat temu. Janusz Rożek, obecnie 87-letni emeryt, pod koniec lat 70. próbował na Lubelszczyźnie tworzyć niezależny od władz komunistycznych ruch chłopski. Organizował spotkania, na które zapraszał okolicznych rolników i działaczy Komitetu Obrony Robotników i Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela. (…) W październiku 1978 r. został siłą zabrany z budynku Banku Spółdzielczego w Milejowie na miejscowy posterunek policji, a potem brutalnie pobity przez dwóch funkcjonariuszy: kpt. Służby Bezpieczeństwa Zbigniewa H. i Józefa R., komendanta posterunku Milicji Obywatelskiej (potem trafił do SB). Obaj byli funkcjonariusze we wrześniu 2006 r. zostali za to skazani na dwa lata i trzy miesiące więzienia. Sąd Rejonowy w Lublinie uznał ich czyn za zbrodnię komunistyczną w rozumieniu ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej. Wyrok ten utrzymał w mocy Sąd Okręgowy w Lublinie, zmniejszając jedynie o połowę wysokość kary orzeczonej obu pozwanym (sąd powołał się na przepisy amnestii z 1989 r. Teraz Janusz Rożek pozwał obu funkcjonariuszy do Sądu Okręgowego w Lublinie, domagając się od nich solidarnie 300 tys. zł zadośćuczynienia za doznaną wskutek prześladowań krzywdę”. Rzeczpospolita, 21.07.2008 r.
• „Istnieją prawne możliwości pociągnięcia do odpowiedzialności sprawców ludobójstwa na Polakach na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej - twierdzą prokuratorzy pionu śledczego lubelskiego oddziału IPN. Na mocy umowy z 1993 r. Ukraina jest zobowiązana do ścigania sprawców m.in. zbrodni ludobójstwa. Jednak według ustaleń śledztwa większość kadry dowódczej UPA zginęła jeszcze podczas II wojny światowej lub tuż po jej zakończeniu, a wskazanie innych sprawców napotyka trudności dowodowe. Podpisana w latach 90. z Ukrainą umowa przewiduje karne ściganie na wniosek Polski swoich obywateli, podejrzanych przez to państwo o popełnienie przestępstwa na terytorium Polski. Ograniczenie terytorialne nie dotyczy zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości. W ocenie prokuratorów lubelskiego IPN, w tym prowadzącego śledztwo Piotra Zająca, wykorzystanie tej umowy i przekazanie stronie ukraińskiej ścigania sprawców tej zbrodni jest najbardziej »realnym trybem« ze względu na to, że tryb ekstradycyjny nie znajdzie zastosowania, gdyż ogranicza wydawanie obywateli państw. (…) Naczelnik lubelskiego pionu śledczego Jacek Nowakowski wskazuje, że problemy dotyczą także kwestii jednoznacznego wskazania »osób odpowiedzialnych za podjęcie decyzji o eksterminacji Polaków«, ponieważ »nie ujawniono do chwili obecnej dokumentu zawierającego taką uchwałę czy też rozkaz«. (…) Śledztwo w sprawie zbrodni na Wołyniu rozpoczęła jeszcze Okręgowa Komisja Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie w 1991 roku. Zawieszone po ośmiu latach, zostało wznowione w 2000 r. po powstaniu IPN”. Nasz Dziennik, 19-20.07.2008 r.
• W Życiu Warszawy informacja o kręconym teledysku w ramach kolejnej rocznicy Powstania Warszawskiego. „Wideoklip powstaje w ramach projektu »Teledyski powstańcze – Warszawa 1944. Bitwa o Polskę«. Jego pomysłodawcami są pracownicy Discovery Historia, Muzeum Powstania Warszawskiego i Instytutu Pamięci Narodowej.– Naszym celem jest przybliżenie młodym wydarzeń 1944 r. w nowoczesnej, atrakcyjnej dla nich formie – mówi Anna Kotonowicz z muzeum. Zarówno sam utwór, jak i ilustrujący go teledysk mają dość pogodny charakter. (…) To już druga edycja projektu Discovery, Muzeum Powstania i IPN. W ubiegłym roku powstańcze piosenki w nowej aranżacji nagrali m.in. Stanisław Soyka i Zbigniew Hołdys. Pierwszy wykonał »Deszcz, jesienny deszcz«, drugi skomponował muzykę do wiersza Krzysztofa Kamila Baczyńskiego »Pocałunek«. Kapela Czerniakowska wraz z grupą WOO wykonała zaś utwór »Pierwszy sierpnia«“. Życie Warszawy, 19-20.07.2008 r.
• Bartosz Machalica w artykule „Instytut stanu wyjątkowego”: „Co zatem zrobić z IPN? Oczywiście zlikwidować. Niema powodu, dla którego obecne zasoby archiwalne IPN nie mogłyby wejść w skład zasobów Archiwum Akt Nowych. Jednocześnie cały czas – jako samodzielne ciało – mogłaby funkcjonować Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Chociaż zasady funkcjonowania powinna określać nowa ustawa. Możliwe jest również powołanie samodzielnej instytucji, odgrywającej rolę dzisiejszego Biura Edukacji Publicznej IPN”. Przegląd, 30/08, 21.07.2008 r.
• Historyk Dariusz Baliszewski w artykule „Kłamstwo Gibraltarskie”: „Bez wątpienia prokuratorzy IPN, którzy w najbliższych miesiącach będą podejmować decyzje co do celowości otwarcia trumny Sikorskiego i przeprowadzenia badań sądowo-medycznych mających ustalić prawdziwą przyczynę śmierci generała, albo już dysponują danymi dotyczącymi tych polskich, gibraltarskich oficerów, albo już konsultują sprawę z wybitnymi gibraltarskimi profesorami historii – Garlickimi, Wawrami czy Kisielewskimi, by owe dane uzyskać”. Wprost, 30/08, 21.07.2008 r.
• Andrzej Stankiewicz i Piotr Śmiłowicz w artykule „Bajpasy Donalda Tuska”: „Wielu pułapek Tusk uniknął tylko dzięki instynktowi i dużej dozie szczęścia. Kiedy IPN wydał głośną książkę „SB a Lech Wałęsa”, prezydent zdecydował o podniesieniu pensji prezesowi IPn Januszowi Kurtyce. W reakcji na to szef Kancelarii Premiera Tomasz Arabski zaproponował Tuskowi skrytykowanie prezydenta, ze wynagradza Kurtykę za wykonanie politycznego wyroku PiS na Wałęsie. Tusk się wściekł: - To ty nie wiesz, że ja musiałem kontrasygnować decyzje Kaczyńskiego?! Jakby to wyglądało, gdyby dziennikarze pokazali mój podpis pod podwyżka dla Kurtyki!”. Newsweek, 30/08, 21.07.2008 r.
• Od dziś do końca sierpnia w siedzibie lubelskiego oddziału IPN będzie można oglądać wystawę o historii Niezależnego Zrzeszenia Studentów w Lublinie. Na 30 planszach znajdują się zdjęcia m.in. z tzw. sittingu, czyli strajku studentów na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim w 1988 roku. – Inicjatywa powołania nowej, samorządnej i suwerennej organizacji studenckiej, z którą 2 września 1980 roku wystąpili studenci Uniwersytetu Gdańskiego spotkała się z pozytywną reakcją lubelskiego środowiska akademickiego – opowiada Agata Fijuth z IPN w Lublinie. – 24 września 1980 roku powstał Tymczasowy Komitet Założycielski na UMCS. Dziennik Wschodni, Kurier Lubelski, Radio Lublin, Radio Er, 21.07.2008 r.