W dniach 7–12 września 2009 r. w Lesznie k. Warszawy odbyły się zajęcia III Letniej Szkoły Historii Najnowszej, zorganizowane przez Biuro Edukacji Publicznej IPN z myślą o doktorantach i studentach starszych lat, podejmujących w swoich badaniach problematykę związaną z najnowszymi dziejami Polski. W zajęciach uczestniczyło 19 osób reprezentujących placówki naukowe z całego kraju oraz Uniwersytet w Kijowie.

W programie szkoły znalazły się wykłady wybitnych badaczy historii najnowszej (m.in. dr. hab. Antoniego Dudka, dr. hab. Andrzeja Friszke, prof. Pawła Machcewicza, dr. hab. Dariusza Stoli i dr. hab. Jana Żaryna), dyskusje, zajęcia seminaryjne oraz warsztaty (m.in. związane z wykorzystaniem materiałów z archiwum IPN w działalności edukacyjnej). Każdy z uczestników szkoły zobowiązany był także do przygotowania i zaprezentowania ok. 20-minutowego referatu na temat własnych planów badawczych lub aktualnie realizowanych prac.

Zajęcia zostały bardzo pozytywnie ocenione przez uczestników. Idea organizacji Szkoły Letniej będzie kontynuowana przez BEP IPN w roku przyszłym.

Program

7 IX 2009

Wykład wprowadzający – dr Łukasz Kamiński

Seminarium – dr Łukasz Kamiński

• Helena Gumeniuk – Emigracja studentów ukraińskich do Polski w latach dwudziestych i trzydziestych
• Wojciech Marciniak – Badania repatriacyjnego aspektu działalności Związku Patriotów Polskich w ZSRR. Metodologiczne doświadczenia i problemy

8 IX 2009

Warsztaty – Bogna Hryniszyn (Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych Unii Europejskiej) – „Struktura 7. Programu Ramowego Unii Europejskiej” i „Oferta Programu Szczegółowego LUDZIE i portal mobilnych naukowców EURAXESS"

Wykład – dr hab. Dariusz Stola, „Warto uprawiać historię społeczno-polityczną: zachęta i wprowadzenie do badania masowych zjawisk społecznych w PRL na przykładzie migracji zagranicznych”

Seminarium – dr Łukasz Kamiński

• Katarzyna Florczyk – Modelowy wizerunek Polki w propagandzie okresu stalinowskiego
• Justyna Kańczukowska – Propaganda komunistyczna w okresie stalinowskim i w czasie stanu wojennego w stosunku do Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa – próba porównania
• Jolanta Ślęzak – Wybrane aspekty polityki zagranicznej Stanów Zjednoczonych w świetle wytypowanych karykatur zamieszczanych na łamach „Nowin Rzeszowskich” w latach 1949–1953
• Anna Maria Jackowska – Procesy Wiktora Krawczenki i Dawida Rousseta (1949–1951) przeciwko tygodnikowi „Lettres francaises” jako zwierciadło francuskich postaw wobec ZSRR w początkach zimnej wojny

9 IX 2009

Warsztaty – Wojciech Sawicki, „Ewidencja operacyjna Służby Bezpieczeństwa”

Wykład – dr hab. Jan Żaryn, „Polacy ratujący Żydów – problemy warsztatowe”

Wykład – dr hab. Antoni Dudek, „Spory wokół interpretacji przełomu politycznego w 1989 r.”

Seminarium – dr Łukasz Kamiński

• Przemysław Gasztold-Seń – Frakcyjna „lewica” partyjna. Działalność Stowarzyszenia Klubów Wiedzy Społeczno-Politycznej „Rzeczywistość” 1981–1983
• Szymon Leszczyński – Ronald Reagan a starania Polaków o wolne państwo

10 IX 2009

Warsztaty – Kamila Sachnowska, Olga Tumińska „Teczki w szkole? – materiały z archiwów IPN w edukacji młodzieży”

Wykład – dr hab. Andrzej Friszke, „Procesy, śledztwa i mechanizmy inwigilacji w latach sześćdziesiątych na przykładzie sprawy Jacka Kuronia i Karola Modzelewskiego”

Seminarium – dr Łukasz Kamiński

• Michał Białkowski – Laikat katolicki wobec bezpieki na przykładzie Klubu Inteligencji Katolickiej w Toruniu (1957–1990)
• Paweł Knap – „Budujemy żywe kościoły”. Zarys problematyki budownictwa sakralnego w powojennym Szczecinie
• Łukasz Piotr Matyjasiak – Między wiernością Kościołowi a służbą państwu. Działalność „postępowych” katolików na przykładzie Komisji Intelektualistów i Działaczy Katolickich przy PKOP (1950–1953)
• Michał Siedziako – Powstanie i rozwój działalności Szczecińskiego Klubu Katolików (do 13 XII 1981 r.)

11 IX 2009

Wykład – prof. Paweł Machcewicz, „Jak opowiadać historię II wojny światowej – Muzeum II Wojny Światowej”

Warsztaty – dr Władysław Bułhak, „Tajemnice materiałów wywiadu PRL”

Seminarium – dr Łukasz Kamiński

• Diana Maksimiuk – Rozliczanie stalinizmu – o odpowiedzialności sędziów za „łamanie praworządności” w dobie „odwilży” 1956 roku
• Natalia Jarska – Liga Kobiet w terenie (1956–1966) na przykładzie Poznania
• Sylwia Galij-Skarbińska – Obszar działań operacyjnych Służby Bezpieczeństwa w Toruniu w latach 1970–1975
• Tomasz Kozłowski – „Zapomniana kraina”. Więziennictwo dekady Gierka

12 IX 2009

Seminarium – dr Łukasz Kamiński

• Kinga Warchoł – Powstawanie Gminnych i Wiejskich Kół NSZZ „Solidarność” Rolników w województwie rzeszowskim
• Jan Olaszek – Informacja i publicystyka w prasie podziemnej „Solidarności” na przykładzie tygodnika „Wola” (1982–1989)
• Przemysław Stępień – Łódzkie ośrodki pomocy dla represjonowanych w stanie wojennym